SS-1 — Ticarət (Bay')
İslam iqtisadi sisteminin mərkəzində sadə, lakin son dərəcə əhəmiyyətli bir prinsip dayanır: sərvətin yaradılması real iqtisadi fəaliyyət — yəni ma...
Davamını oxu →SS-1 — Valyuta Mübadiləsi (Sarf)
Müasir qlobal maliyyə bazarında gündəlik 7.5 trilyon ABŞ dolları həcmində valyuta ticarəti aparılır.
Davamını oxu →SS-2 — Debit və Kredit Kartları
Azərbaycanda 10 milyondan çox aktiv bank kartı dövriyyədədir.
Davamını oxu →SS-3 — Takharuj — Vərəsəlik Payının Satışı
İslam vərəsəlik hüququ (Fəraid) Quranın ən dəqiq hökmlərindən biridir — paylar Allah tərəfindən müəyyən edilmişdir.
Davamını oxu →SS-4 — Borcların Tənzimlənməsi
İslam hüququnda borcun ödənilməsi mütləq öhdəlikdir — lakin borcun tənzimlənməsi, kompensasiyası və köçürülməsi xüsusi qaydalarla tənzimlənir...
Davamını oxu →SS-5 — Kafalah (Zəmanət)
Hər gün maliyyə həyatımızda — bilsək də, bilməsək də — Kafalah (zəmanət) münasibətləri ilə üzləşirik: bank zəmanət məktubu verəndə, kredit kartı il...
Davamını oxu →SS-6 — Bank Transformasiyası
İslami maliyyə sənayesi artıq 4 trilyon ABŞ dolları həcmində qlobal bazara çevrilib — 2030-cu ilə qədər 6 trilyon dollara çatacağı proqnozlaşdırılır.
Davamını oxu →SS-7 — Havalah (Borc Ötürülməsi)
Hər ay milyonlarla Azərbaycan vətəndaşı xarici ölkələrdən — Rusiya, Türkiyə, BAƏ, Avropa — pul köçürməsi alır.
Davamını oxu →SS-8 — Murabahah
Müasir İslami maliyyə sənayesinin ən geniş yayılmış və praktik əhəmiyyətə malik maliyyələşdirmə aləti olan Murabahah (مرابحة) — satıcının malın may...
Davamını oxu →SS-9 — İjarah
AAOIFI Şəriət Standartı №9 çərçivəsində İjarah müqaviləsinin nəzəri əsasları, praktik tətbiq qaydaları və müasir İslami bankçılıqdakı rolu...
Davamını oxu →SS-10 — Bəy' əs-Salam
İslam hüququnda satış müqaviləsinin əsas şərtlərindən biri satılan malın satıcının mülkiyyətində və ya ən azı konstruktiv sahibliyində olmasıdır.
Davamını oxu →SS-11 — İstisna
İslam maliyyə sistemində satış müqaviləsinin ən əsas qaydalarından biri budur ki, satılan mal mövcud olmalı, satıcının mülkiyyətində və ya konstruktiv sahibliyində olmalıdır.
Davamını oxu →SS-12 — Müşarəkə
İslam iqtisadi düşüncəsinin mərkəzində bir prinsip dayanır: sərvət yalnız real iqtisadi fəaliyyət, risk və əmək vasitəsilə yaradılmalıdır.
Davamını oxu →SS-13 — Müdarəbə
İslam maliyyəsinin əsas fəlsəfəsi faiz əsaslı borc münasibətlərini rədd edərək, riskin və mənfəətin ədalətli bölüşdürülməsinə söykənir.
Davamını oxu →SS-14 — Sənədli Kredit
Beynəlxalq ticarətin ən böyük riski etimaddır: satıcı malı göndərir, lakin alıcı ödəniş etmir; və ya alıcı ödəyir, lakin satıcı malı göndərmir.
Davamını oxu →SS-15 — Ju'alah (Mükafat Müqaviləsi)
Müasir dünyada performansa əsaslanan ödəniş modelləri hər yerdədir — rieltorlar mənzil satdıqda komissiya alır, vəkillər iş qazandıqda haqq alır, p...
Davamını oxu →SS-16 — Ticarət Sənədləri (Commercial Papers)
Ticarət sənədlərinin İslam hüququndakı statusu — çek, veksel, poliçə.
Davamını oxu →SS-17 — İnvestisiya Sukukları
Konvensional maliyyə sistemində dövlətlər və korporasiyalar uzunmüddətli layihələrin maliyyələşdirilməsi üçün istiqraz (bond) buraxırlar.
Davamını oxu →SS-18 — Təhvil-Təslim (Qabd)
İslam hüququnda Qabd — malın qəbulu — müqavilənin tamamlanması üçün zəruri şərt.
Davamını oxu →SS-19 — Qard (Borc)
Azərbaycanda demək olar ki, hər bir yetkin şəxsin bank hesabı var.
Davamını oxu →SS-20 — Paralel İstisna
İslami layihə maliyyəsinin ən mürəkkəb strukturlarından biri Paralel İstisna-dır — bank müştəri ilə bir İstisna müqaviləsi, podratçı ilə ayrıca İst...
Davamını oxu →SS-21 — Maliyyə Sənədləri
Müasir qlobal maliyyə bazarlarında milyonlarla müsəlman investor eyni fundamental sualla üz-üzədir: 'Mən fond bazarında investisiya edə bilərəmmi?
Davamını oxu →SS-22 — İmtiyaz Müqavilələri (Concession Contracts)
BOT, PPP, infrastruktur lisenziyaları — İslam hüququnda imtiyaz müqavilələri.
Davamını oxu →SS-23 — Vəkalə (Agentlik)
Hər gün bank kartınızla ödəniş etdiyiniz zaman, investisiya fonduna pul yatırdığınız zaman, broker vasitəsilə səhm aldığınız zaman, vəkil vasitəsil...
Davamını oxu →SS-24 — Sindikasiya Maliyyəsi (Syndicated Financing)
Bir neçə İslami bankın birlikdə böyük layihəni maliyyələşdirməsi — Paralel Müşarəkə, Müştərək İstisna, Sindikasiyalı Murabahah.
Davamını oxu →SS-25 — Müqavilələrin Birləşdirilməsi
İslami maliyyə məhsullarını ilk dəfə araşdıran şəxslər tez-tez bir sual verir: 'Nəyə görə bir İslami kredit kartı üç-dörd müqavilədən ibarətdir?' K...
Davamını oxu →SS-26 — Təkaful
İnsan həyatı müxtəlif risk və təhlükələrlə əhatə olunmuşdur.
Davamını oxu →SS-27 — İndeksləmə (Indices)
İslami fond indeksləri — səhm skrininqi, Şəriət uyğunluq meyarları, DJIMI, FTSE Shariah, S&P Shariah.
Davamını oxu →SS-28 — Bank Xidmətləri
Bank hesabı müasir həyatda əsas ehtiyacdır — maaş almaq, kommunal xidmətlər ödəmək, alış-veriş etmək, beynəlxalq köçürmə almaq üçün bank hesabı lazımdır.
Davamını oxu →SS-29 — Peşə Etikası
İslami maliyyə barədə danışdıqda adətən texniki qaydalar vurğulanır: Riba haramdır, Ğərər qadağandır, Murabahah icazəlidir, Müdarəbə mənfəət paylaşmasıdır.
Davamını oxu →SS-30 — Təvarrüq
İslam maliyyə sənayesi son qırx ildə nəhəng inkişaf yolu keçmişdir.
Davamını oxu →SS-31 — Ğərər
İslam maliyyə sisteminin üç əsas qadağası mövcuddur: Riba (ربا — faiz, sələm), Ğərər (غرر — qeyri-müəyyənlik, spekulyativ risk) və Meysir (ميسر — qumar).
Davamını oxu →SS-32 — Arbitraj (Tahkim)
İslami maliyyə mübahisələri artdıqca — müştəri bankın Murabahah marjasının haqsız olduğunu iddia edir, bank müştərinin gecikdirilmiş ödənişini tələ...
Davamını oxu →SS-33 — Vəqf
Tarix boyunca İslam sivilizasiyasının ən mühüm sosial-iqtisadi institutlarından biri Vəqf sistemi olmuşdur.
Davamını oxu →SS-34 — İjarah Muntahia Bittamleek
Mənzil almaq hər ailənin ən böyük maliyyə qərarıdır.
Davamını oxu →SS-35 — Zəkat
Zəkat İslamın beş əsas sütunundan biridir — namaz, oruc və həcc kimi ibadətlərlə eyni sırada dayanır.
Davamını oxu →SS-36 — Fövqəladə Halların Təsiri
Zəlzələ, pandemiya, müharibə — fövqəladə hallar İslami maliyyə müqavilələrinə necə təsir edir?
Davamını oxu →SS-37 — Kredit Razılaşması
Konvensional bankçılığın mərkəzində kredit müqaviləsi dayanır — bank pul verir, müştəri faizlə qaytarır.
Davamını oxu →SS-38 — Onlayn Maliyyə
Klassik İslam fiqh kitablarında müqavilə bağlamaq üçün 'İcab və Qəbul' (təklif və qəbul) tələb olunur — tərəflər üz-üzə oturur, şərtlər razılaşdırılır, əl sıxılır.
Davamını oxu →SS-39 — Rəhn (Girov)
Girov (Rəhn) insanlıq tarixinin ən qədim maliyyə mexanizmlərindən biridir — borçlu öz əmlakını alacaqlıya təminat kimi verir, borcu ödədikdə geri alır, ödəmədikdə alacaqlı əmlakı sata bilər.
Davamını oxu →SS-40 — Mənfəət Bölgüsü (Distribution of Profit)
İslami bankda mənfəət necə bölünür?
Davamını oxu →SS-41 — İslami Təkrar-Sığorta (Retəkaful)
Sığorta şirkəti öz riskini başqa sığorta şirkətinə ötürür — bu, təkrar-sığortadır (reinsurance).
Davamını oxu →SS-42 — Hüquq və Öhdəliklər
İslam hüququnda hüquqi şəxsiyyət, maliyyə hüquqları, öhdəliklərin icrası — AAOIFI SS-42 standartının ətraflı təhlili, dörd məzhəbin mövqeyi, Vəqf n...
Davamını oxu →SS-43 — Müflisləşmə
Maliyyə çətinliyi hər kəsin başına gələ bilər — iş itkisi, xəstəlik, iqtisadi böhran, təbii fəlakət, pandemiya.
Davamını oxu →SS-44 — Likvidlik
Bütün banklar likvidlik idarə etməlidir — müştərilərin pul çıxarma tələblərini ödəmək, gündəlik əməliyyatları maliyyələşdirmək və tənzimləyici kapi...
Davamını oxu →SS-45 — Kapital Qorunması
Konvensional bankda əmanət qoyan müştəri bilir ki, pulu qorunur — depozit sığortası mövcuddur (Azərbaycanda 100.000 AZN, ABŞ-da $250.000, Avropa İttifaqında €100.000).
Davamını oxu →SS-46 — İnvestisiya Agentliyi
Müasir dünyada insanlar pullarını nadir hallarda birbaşa investisiya edir — əksəriyyəti bunu peşəkar fond menecerlərinə həvalə edir.
Davamını oxu →SS-47 — Əmək Müqaviləsi (İjarah əl-Əşxas)
İslam hüququnda əmək münasibəti İjarah (icarə) müqaviləsinin xüsusi formasıdır — işçi öz əməyini icarəyə verir, işəgötürən haqqını ödəyir...
Davamını oxu →SS-48 — Şəriət Nəzarət Şurası
İslami bank 'İslami' etiketini yapışdırmaqla İslami olmur.
Davamını oxu →SS-49 — Riba (Sələm/Faiz)
Riba — İslam iqtisadiyyatının ən fundamental qadağasıdır.
Davamını oxu →SS-50 — Əqd Nəzəriyyəsi (Müqavilə Hüququ)
Hər İslami maliyyə əməliyyatı bir Əqd (müqavilə) ilə başlayır — Murabahah, İjarah, Müdarəbə, Müşarəkə, Salam, İstisna — hamısı Əqd strukturlarıdır.
Davamını oxu →SS-51 — Mülkiyyət Hüquqları (əl-Milk)
İslam hüququnda mülkiyyət mütləq insan hüququ deyildir — mülkiyyətin əsl sahibi Allahdır, insan isə əmanətçidir (xəlifə).
Davamını oxu →SS-52 — İntellektual Mülkiyyət
Patent, müəllif hüququ, ticarət markası, proqram təminatı — bunlar İslam hüququnda 'mal' sayılırmı?
Davamını oxu →SS-53 — Əmanət (Vədiə)
İslami bankda əmanət hesabı konvensional bankdan necə fərqlənir?
Davamını oxu →SS-54 — Taksitli Satış (Deferred Payment Sale)
Nağd 1.000 AZN, taksitlə 1.200 AZN — bu Riba-dırmı?
Davamını oxu →SS-55 — Təkaful Əməliyyatları
AAOIFI Şəriət Standartı №55 çərçivəsində Təkaful əməliyyatlarının proseduru — Tabarru fondunun idarəsi, investisiya qaydaları, artıqlığın bölüşdürü...
Davamını oxu →SS-56 — Maliyyə Zəmanətləri (Financial Guarantees)
İslam hüququnda zəmanət — Kafalah.
Davamını oxu →SS-57 — Qızıl Ticarəti
Qızıl insanlıq tarixinin ən qədim dəyər ölçüsüdür — sivilizasiyaların doğuluşundan müasir maliyyə bazarlarına qədər dəyər saxlama, mübadilə vasitəsi və zənginlik simvolu kimi istifadə olunur.
Davamını oxu →SS-58 — Hissəli Satış (Musawamah)
İslami maliyyədə Musawamah — satış qiymətinin sərbəst müzakirə ilə müəyyən olunduğu satış.
Davamını oxu →SS-59 — Borc Satışı (Bai' Al-Dayn)
Borcun üçüncü tərəfə satışı — İslami maliyyənin ən mübahisəli mövzularından biri.
Davamını oxu →SS-60 — Təvarrüq Tənzimləməsi
Organized Təvarrüq — ən mübahisəli İslami maliyyə strukturu.
Davamını oxu →SS-61 — Sukuk Tənzimləməsi
Qlobal Sukuk bazarının tənzimlənmə çərçivəsi — buraxılış, ticarət, geri alım, defolt proseduru.
Davamını oxu →SS-62 — Müasir Maliyyə Alətləri
Derivativlər, opsionlar, fyuçerslər, svaplar — müasir maliyyə alətlərinin İslam hüququnda statusu.
Davamını oxu →